Авторлар клиникалық бақылауларды, зертханалық эксперименттерді және жануарлардағы тәжірибелерді талдады. Олар вейп аэрозолінен ұшқыш органикалық қосылыстар мен қыздыру спиральдары бөлетін металдарды тапты.
Ғалымдар сондай-ақ ДНҚ зақымдануының, қабынудың және тотығу стрессінің биомаркерлерін зерттеді. Жануарлардағы тәжірибелер өкпе ісіктерінің жиілегенін растады.
Зерттеушілердің қорытындылары
Профессор Дэвид Стюарт бұл шолудың вейп пайдаланушылардың қатерлі ісік қаупінің жоғары екенін растайтын ең сенімді дәлел екенін мәлімдеді. Оның айтуынша, қолда бар деректердің жиынтығына сүйенсек, электронды сигарет өкпе және ауыз қуысы обырын тудырады.
Қауіптің нақты деңгейі әлі анықталған жоқ, бірақ әртүрлі салалардағы дәлелдер үйлесімді болып шықты. Зерттеудің авторы Фредди Ситас көптеген темекі шегушілердің вейпке ауысқанымен, қарапайым темекіні жалғастыра беретінін атап өтті.
Шаралар қажеттілігі
Авторлардың пікірінше, ұзақ мерзімді қауіптерді нақты бағалау үшін ондаған жылдар бойы бақылау қажет болуы мүмкін. Алайда қолда бар деректер шешім қабылдауға жеткілікті.
Ситас электронды сигарет шамамен 20 жыл бұрын пайда болғанын және реттеуді тағы ондаған жыл күтудің қажеті жоқ екенін баса айтты.
Қазақстандағы реттеу
Барған сайын көп елдер электронды сигаретке шектеу енгізуде. 2025 жылдың маусымынан бастап Қазақстанда вейптерді, темекісіз никотин өнімдерін, хош иістендіргіштер мен сұйықтықтарды әкелуге, сатуға, таратуға және жарнамалауға тыйым салатын заң күшіне енді. Заң халықтың, әсіресе жастардың денсаулығын қорғауға бағытталған.